Bao bì không chỉ giúp hoàn thiện sản phẩm mà còn góp phần bảo vệ chất lượng thuốc trong quá trình bảo quản và phân phối. Máy đóng gói dược phẩm được sử dụng để định lượng, đưa thuốc vào bao bì, hàn kín hoặc đóng nắp theo từng quy cách, từ viên nén, viên nang đến thuốc bột và dung dịch.
Tùy theo đặc tính sản phẩm và quy mô sản xuất, doanh nghiệp có thể lựa chọn thiết bị thủ công, bán tự động hoặc dây chuyền tự động. Vậy hiện nay có những loại máy đóng gói dược phẩm nào và mỗi dòng máy được ứng dụng ra sao trong quy trình sản xuất thuốc?
Máy đóng gói vỉ thuốc
Máy đóng gói vỉ thuốc được sử dụng để tạo vỉ, sắp xếp viên thuốc vào từng khoang và hàn kín bằng vật liệu phù hợp. Thiết bị thường phục vụ các sản phẩm dạng viên nén, viên nang, với hai dạng bao bì phổ biến là vỉ nhôm – nhựa và vỉ nhôm – nhôm.
Quá trình đóng vỉ giúp cố định từng đơn vị thuốc, hạn chế tiếp xúc trực tiếp với môi trường bên ngoài và thuận tiện cho việc bảo quản, vận chuyển, sử dụng. Khi lựa chọn máy, doanh nghiệp cần xem xét kích thước viên, vật liệu tạo vỉ, số lượng khoang và năng suất yêu cầu để bảo đảm thiết bị tương thích với sản phẩm.
Máy đóng gói viên nén, viên nang
Dòng máy này phục vụ việc phân chia và đưa viên nén hoặc viên nang vào lọ, túi hay loại bao bì được thiết kế tương ứng. Tùy cấu hình, thiết bị có thể sử dụng cơ cấu đếm viên hoặc hệ thống định lượng phù hợp để kiểm soát số lượng trong mỗi đơn vị đóng gói.
Máy đóng gói viên thuốc giúp giảm thao tác thủ công, hỗ trợ duy trì tính đồng nhất giữa các bao bì và thuận tiện khi kết hợp với công đoạn đóng nắp, dán nhãn, in thông tin lô sản xuất. Cần phân biệt thiết bị đóng viên vào lọ hoặc túi với máy đóng vỉ, bởi mỗi dòng có cơ chế vận hành và yêu cầu bao bì khác nhau.
Máy đóng gói dược phẩm dạng bột và cốm
Đối với thuốc bột, cốm pha hoặc các chế phẩm thảo dược dạng khô, máy đóng gói dạng bột và cốm đảm nhiệm việc định lượng nguyên liệu rồi đưa vào túi theo khối lượng cài đặt. Một số cấu hình sử dụng vít tải xoắn để cấp bột, trong khi nguyên liệu dạng hạt có thể dùng cốc định lượng hoặc bộ phận cấp liệu phù hợp.
Máy đóng gói 3 biên là lựa chọn đáng cân nhắc khi cần tạo các gói nhỏ với ba cạnh được hàn kín. Thiết bị có thể được cấu hình để đóng gói bột, cốm hoặc hạt nhỏ, tùy bộ phận định lượng và vật liệu bao bì tương thích. Thiết bị có định lượng từ 3–25 g, tốc độ 10–20 túi/phút, sử dụng nguồn điện 220 V/50 Hz và vật liệu máy inox 304. Đây là thông số của mẫu máy được giới thiệu, không phải mức tiêu chuẩn chung cho tất cả máy đóng gói 3 biên.
Với máy 3 biên chế tạo từ inox 304 dùng cho bột và cốm thuốc, các điểm đỡ trục ngoài vùng tiếp xúc nguyên liệu nhưng thường xuyên bị lau bằng dung dịch vệ sinh có thể đồng bộ vật liệu bằng gối INOX. Cách này giúp tránh vệt gỉ trên thân máy và dễ làm sạch giữa các lô, nhất là khi đổi sản phẩm.
Máy đóng gói trà túi lọc và dược liệu
Máy đóng gói trà túi lọc phù hợp với trà thảo dược, dược liệu đã sơ chế và các nguyên liệu khô được chia thành từng khẩu phần nhỏ. Thiết bị thực hiện việc cấp liệu, tạo túi và hàn kín theo cấu hình tương ứng với loại bao bì sử dụng.
Đối với doanh nghiệp sản xuất trà dược liệu hoặc sản phẩm có nguồn gốc thảo mộc, việc lựa chọn máy cần dựa trên kích thước nguyên liệu, khối lượng mỗi túi, loại giấy lọc và yêu cầu về đường hàn. Máy đóng gói 3 biên cũng có thể phục vụ một số dạng trà hoặc dược liệu đóng gói túi nhỏ, nhưng cần kiểm tra cấu hình thực tế để xác định thiết bị có đáp ứng đúng kiểu túi lọc mong muốn hay không.
Máy chiết rót dung dịch, si-rô và thuốc nước
Máy chiết rót dung dịch được sử dụng để đưa thuốc nước, si-rô hoặc các chế phẩm dạng lỏng vào chai, lọ hay bao bì chuyên dụng. Tùy đặc tính nguyên liệu, thiết bị có thể sử dụng bơm pít-tông hoặc cơ cấu chiết rót khác để kiểm soát thể tích mỗi lần cấp liệu.
Sau công đoạn chiết rót, sản phẩm có thể được chuyển sang máy đóng nắp, dán nhãn và in thông tin nhận diện. Với các chế phẩm yêu cầu điều kiện vệ sinh nghiêm ngặt, doanh nghiệp cần đánh giá khả năng làm sạch bộ phận tiếp xúc với thuốc, độ tương thích vật liệu và điều kiện vận hành của toàn bộ hệ thống.
Ở khu chiết rót thuốc nước, sàn và băng tải dễ ẩm do dịch bắn hoặc rửa sau mỗi mẻ. Với các cụm quay nhẹ nằm gần vùng này, có thể cân nhắc vòng bi INOX để ổ không gỉ rồi lẫn mạt vào khu đóng gói. Cần đối chiếu tải và tốc độ thực tế, vì vòng bi inox có giới hạn thấp hơn thép chrome.
Máy chiết rót và đóng gói thuốc mỡ, kem bôi dạng tuýp
Đối với thuốc mỡ, kem bôi và gel, máy chiết rót tuýp đưa sản phẩm vào tuýp nhôm hoặc tuýp nhựa, sau đó thực hiện công đoạn đóng kín đầu tuýp theo thiết kế bao bì. Tùy loại thiết bị và vật liệu, phương pháp đóng kín có thể khác nhau.
Dòng máy này hỗ trợ kiểm soát lượng thuốc trong mỗi tuýp, giảm thao tác thủ công và tạo hình thức bao bì đồng đều. Khi lựa chọn, doanh nghiệp nên xác định trước đường kính, chiều dài tuýp, độ nhớt của sản phẩm và phương pháp hàn hoặc đóng kín phù hợp.
Máy vô hộp carton tự động
Máy vô hộp carton được bố trí ở công đoạn đóng gói thứ cấp, sau khi thuốc đã được đóng vào vỉ, tuýp hoặc bao bì sơ cấp. Thiết bị có thể thực hiện các thao tác dựng hộp, đưa sản phẩm vào hộp và đóng nắp theo cấu hình thiết kế. Một số dây chuyền còn hỗ trợ đưa tờ hướng dẫn sử dụng vào cùng sản phẩm.
Việc tự động hóa công đoạn vô hộp giúp giảm thao tác lặp lại, duy trì tính đồng nhất của bao bì và thuận tiện khi kết nối với các công đoạn tiếp theo. Khả năng xử lý từng loại hộp, kích thước sản phẩm và tờ hướng dẫn cần được xác nhận theo cấu hình máy cụ thể.
Ở các dây chuyền có băng tải đưa hộp hoặc chai qua trạm vô hộp, dán nhãn, trục dẫn động băng tải thường được đỡ bằng gối UCF (bích vuông) bắt lên thành khung. Vị trí này nên nằm ở khu kỹ thuật khô, và cần kiểm tra độ đồng trục giữa hai đầu trục để băng tải không bị lệch.
Máy dán nhãn và in thông tin lô, hạn sử dụng
Máy dán nhãn và thiết bị in mã hỗ trợ hoàn thiện thông tin trên chai, lọ, hộp giấy hoặc bao bì phù hợp. Nội dung được in có thể bao gồm ngày sản xuất, hạn sử dụng, số lô và các thông tin nhận diện theo yêu cầu của sản phẩm.
Tùy dây chuyền, bộ phận in có thể được tích hợp với máy đóng gói hoặc lắp thành một công đoạn riêng. Doanh nghiệp cần kiểm tra khả năng in trên vật liệu bao bì thực tế, độ rõ của thông tin và khả năng đồng bộ với tốc độ vận hành để hạn chế sai lệch trong quá trình sản xuất.
Trên đây là những thông tin tổng quan về các loại máy đóng gói dược phẩm phổ biến hiện nay, từ máy đóng vỉ, đóng gói viên nén, viên nang đến thiết bị đóng gói dạng bột, cốm, trà túi lọc và hệ thống chiết rót dung dịch. Tùy theo đặc tính sản phẩm, quy cách bao bì và công suất sản xuất, doanh nghiệp nên lựa chọn thiết bị phù hợp để tối ưu quy trình đóng gói, kiểm soát chất lượng và nâng cao hiệu quả vận hành.
